Boekbespreking: Stil leiderschap

Badaracco heeft een lang essay geschreven over “stil leiderschap”, leiderschap van mensen die in allerlei organisaties opereren in het middenkader. Hij zet stil leiderschap tegenover heroïsch leiderschap. Het heroïsch leiderschap is dat leiderschap dat getoond wordt in relatie tot grootse gebeurtenissen. Vaak worden heroïsche leiders beschreven in de managementliteratuur, waarbij hun handelen als lichtend voorbeeld wordt voorgehouden aan de lezer. Badaracco stelt terecht dat heel veel leiderschap getoond wordt en getoond moet worden in allerlei dagelijkse, maar wel complexe, zaken, waaraan elk heroïsch aspect ontbreekt. Daarbij past geen heroïsch leiderschap, maar stil leiderschap. Badaracco heeft allerlei cases bestudeerd en heeft daarbij gelet op het handelen en de eigenschappen van stille leiders. De drie belangrijkste eigenschappen zijn volgens hem: zelfbeheersing, bescheidenheid en vasthoudendheid.

Het handelen van stille leiders beschrijft hij in 8 hoofdstukken. De ondertoon van deze hoofdstukken is er een van realisme en pragmatisme. Daarbij zijn respect voor regels en een zekere mate van principieel gedrag de basis. Aan de andere kant staat het realisme dat een enkeling de wereld niet kan verbeteren en dat al te principieel gedrag ertoe leidt dat je niets bereikt, terwijl je door iets minder principieel te zijn wel het best haalbare kan bereiken. Aardig is daarbij dat hij benadrukt dat het samengaan van hoge, edele motieven en lage motieven, zoals eigenbelang, samen leiden tot stille leiderschapsdaden, waarbij de hoge motieven nopen tot actie en de lage motieven leiden tot slim en voorzichtig handelen, zodat het eigenbelang niet wordt geschaad. Deze manier van opereren getuigd van wijsheid.

De hoofdstukken over het handelen van stille leiders heten achtereenvolgens: maak uzelf niets wijs, vertrouw gemengde gevoelens, probeer tijd te rekken, investeer verstandig, doorgrond het probleem, buig de regels om, ga stapsgewijs te werk en sluit een compromis.

Het boek geeft geen wereldschokkende inzichten. Maar wel inzicht in de wijsheid bij alledaags managerial handelen.